Jak dobrać kask motocyklowy? Poradnik: bezpieczeństwo i idealne dopasowanie

Dlaczego idealne dopasowanie kasku to najważniejsza inwestycja w Twoje bezpieczeństwo?

Jako motocyklista z doświadczeniem, zawsze powtarzam: kask to nie tylko element wyposażenia, to Twoja pierwsza linia obrony. W razie wypadku to właśnie on przyjmuje na siebie energię uderzenia, chroniąc najcenniejszą część ciała głowę. Ale nawet najdroższy i najbardziej zaawansowany technologicznie kask nie spełni swojej roli, jeśli nie będzie idealnie dopasowany. To klucz do maksymalnego bezpieczeństwa i komfortu, który pozwala skupić się na drodze, a nie na poprawianiu zsuwającego się nakrycia głowy. Bez odpowiedniego dopasowania, jego zdolność do absorpcji uderzeń drastycznie spada, a Ty narażasz się na poważne konsekwencje.

Czym grozi jazda w za dużym lub za małym kasku?

Złe dopasowanie kasku to prosta droga do problemów, zarówno z bezpieczeństwem, jak i komfortem. Pamiętaj, że każdy centymetr luzu może mieć kluczowe znaczenie w krytycznej sytuacji.

• Kask za duży:
  • Brak ochrony: W momencie uderzenia kask może się przesunąć lub obrócić, odsłaniając wrażliwe części głowy, lub co gorsza, spaść.
  • Ograniczenie widoczności: Przesuwający się kask może zasłaniać pole widzenia, co jest niezwykle niebezpieczne, zwłaszcza przy wyższych prędkościach.
  • Efekt "latania": Przy dużych prędkościach luźny kask będzie poddawany działaniu wiatru, powodując szarpanie głową, co jest męczące i rozpraszające.
  • Zwiększony hałas: Luzy w kasku prowadzą do większego hałasu, co negatywnie wpływa na komfort jazdy i może prowadzić do zmęczenia.
• Kask za mały:
  • Punktowy ucisk i ból: Zbyt mały kask będzie uciskał głowę w konkretnych miejscach, powodując ból, zawroty głowy, a nawet drętwienie. To nie tylko dyskomfort, ale i poważne rozproszenie uwagi.
  • Rozpraszanie: Ból i dyskomfort odwracają uwagę od jazdy, co zwiększa ryzyko wypadku.
  • Niewygoda: Długotrwała jazda w zbyt ciasnym kasku jest po prostu nieprzyjemna i może zniechęcić do dłuższych podróży.
  • Trudności z zakładaniem/zdejmowaniem: Zbyt mały kask jest trudny do założenia i zdjęcia, co może być frustrujące.

Nowa homologacja ECE 22.06 co musisz o niej wiedzieć przed zakupem?

Od 2024 roku w Polsce wszystkie nowe kaski sprzedawane na rynku muszą posiadać najnowszą homologację ECE 22.06. To niezwykle ważna zmiana, która podnosi poprzeczkę bezpieczeństwa. Poprzednia norma, ECE 22.05, była dobra, ale nowa jest znacznie bardziej rygorystyczna. Wprowadzono testy odporności na uderzenia pod różnymi kątami, a nie tylko prostopadle, co lepiej symuluje rzeczywiste scenariusze wypadków. Dodatkowo, testuje się teraz odporność wizjera oraz wszelkich akcesoriów, takich jak interkomy czy kamerki, które często montujemy na kaskach. Wybierając kask z ECE 22.06, masz pewność, że przeszedł on najbardziej wymagające testy i oferuje najwyższy dostępny poziom ochrony. Zawsze sprawdzaj tę informację na metce lub w opisie produktu to absolutna podstawa.

Dlaczego "wygodny od razu" w sklepie to często przepis na katastrofę?

To jeden z najczęstszych błędów, jakie widzę u początkujących motocyklistów. Wchodzisz do sklepu, mierzysz kask, jest super wygodny, nic nie uciska i myślisz: "To jest to!". Niestety, często jest to przepis na katastrofę. Nowy kask musi być ciasny, a nawet sprawiać wrażenie lekko za małego. Dlaczego? Ponieważ wewnętrzna wyściółka, składająca się z gąbek i materiałów EPS, potrzebuje czasu, aby się "ubić" i dopasować do unikalnego kształtu Twojej głowy. Ten proces trwa kilkanaście godzin użytkowania i w jego efekcie kask zyskuje około pół rozmiaru luzu. Jeśli kask jest "wygodny od razu" w sklepie, oznacza to, że po kilku jazdach stanie się zbyt luźny, a co za tym idzie niebezpieczny. Pamiętaj, że początkowy dyskomfort jest normalny i pożądany, świadczy o tym, że kask ma szansę idealnie dopasować się do Ciebie.

Krok 1: Poznaj swoją głowę i dobierz odpowiedni rozmiar

Zanim w ogóle pomyślisz o przymierzaniu kasków w sklepie, musisz poznać swój punkt wyjścia rozmiar i kształt swojej głowy. Prawidłowy pomiar to fundament, który pozwoli Ci zawęzić wybór i uniknąć frustracji.

Jak precyzyjnie zmierzyć obwód głowy? Instrukcja w 3 prostych ruchach

Pamiętaj, że precyzja jest kluczowa. Nie używaj sznurka ani miarki budowlanej. Potrzebujesz elastycznego centymetra krawieckiego.

1. Przygotowanie: Stań przed lustrem. Upewnij się, że Twoje włosy są ułożone naturalnie, tak jak zazwyczaj nosisz je pod kaskiem. Jeśli masz długie włosy, zwiąż je w niski kucyk.
2. Pozycjonowanie centymetra: Owiń centymetr krawiecki wokół głowy. Umieść go około 1-2 cm nad brwiami (w najszerszym miejscu czoła) oraz nad uszami. Upewnij się, że centymetr leży poziomo i nie jest ani za luźny, ani za ciasny powinien delikatnie przylegać do skóry.
3. Odczyt i weryfikacja: Odczytaj wynik w centymetrach. Dla pewności powtórz pomiar 2-3 razy, aby upewnić się, że wynik jest spójny. To Twoja bazowa wartość do tabeli rozmiarów.

Mój wynik to 58 cm czy to zawsze oznacza rozmiar M?

Uzyskanie wyniku, na przykład 58 cm, to świetny początek, ale nie oznacza automatycznie rozmiaru M u każdego producenta. Wiele marek stosuje własne tabele rozmiarów, a co więcej, skorupy kasków mogą mieć różne kształty. Rozmiar M u jednego producenta (np. Shoei) może być nieco inny niż rozmiar M u innego (np. HJC czy Arai). Zawsze, ale to zawsze, porównuj swój wynik z tabelą rozmiarów konkretnego producenta i modelu kasku, który Cię interesuje. To pozwoli uniknąć nieporozumień i zawęzić wstępny wybór.

Kształt głowy ma znaczenie! Jak rozpoznać, czy masz głowę owalną, okrągłą czy pośrednią?

Obwód głowy to jedno, ale jej kształt to drugie, równie ważne kryterium. Producenci kasków, zwłaszcza ci z wyższej półki, oferują modele zaprojektowane pod różne kształty głowy. Wyróżniamy głównie trzy typy: owalny (dłuższy niż szerszy), okrągły (mniej więcej tak samo długi jak szeroki) i pośredni. Jeśli masz głowę bardzo okrągłą, a założysz kask przeznaczony dla głowy owalnej, możesz odczuwać punktowy ucisk na czole i tyle głowy, mimo że obwód jest prawidłowy. I odwrotnie. Niestety, precyzyjne określenie swojego kształtu głowy bez przymiarki jest trudne. Najlepszym sposobem jest przymierzenie kilku kasków różnych marek i modeli. Jeśli czujesz równomierny ucisk na całej powierzchni, to znak, że kształt kasku pasuje do Twojej głowy. Punktowy ucisk to zawsze sygnał, że to nie jest kask dla Ciebie, niezależnie od rozmiaru.

Krok 2: Przymiarka w sklepie kluczowe testy dopasowania

Mając już zmierzony obwód głowy i wstępne rozeznanie w tabelach rozmiarów, nadszedł czas na najważniejszy etap przymiarkę. To tutaj, w sklepie, wykonasz kluczowe testy, które zadecydują o Twoim bezpieczeństwie i komforcie.

Jak prawidłowo założyć nowy kask (i dlaczego to inne niż używany)?

Zakładanie nowego kasku, który jest prawidłowo ciasny, może być nieco trudniejsze niż wsuwanie już "ułożonego" egzemplarza. Nie zniechęcaj się! Chwyć kask za paski zapięcia, rozszerz go delikatnie na boki, a następnie wsuń głowę, zaczynając od czoła. Jeśli kask stawia opór i czujesz, że musisz użyć nieco siły, to dobry znak. Twoje uszy mogą się lekko zagiąć, ale to normalne. Po założeniu upewnij się, że wizjer jest na odpowiedniej wysokości i że kask jest osadzony prosto na głowie. Pamiętaj, że ten początkowy opór świadczy o tym, że kask ma potencjał do idealnego dopasowania.

Test "chomika": Dlaczego ucisk na policzkach to Twój najlepszy przyjaciel?

To jeden z najważniejszych testów, który zawsze polecam. Po założeniu i zapięciu kasku, sprawdź, jak mocno uciska Twoje policzki. Powinien on mocno "ściskać" Twoje policzki, tworząc efekt "chomika" tak, jakbyś miał w nich orzechy. To jest absolutnie pożądane! Ten mocny ucisk świadczy o tym, że kask będzie stabilny na głowie i nie będzie się przemieszczał podczas jazdy, a co najważniejsze w razie wypadku. Jeśli policzki są luźne, a kask łatwo się przesuwa, to znak, że jest za duży. Pamiętaj, że wyściółka na policzkach ubije się najszybciej, więc początkowy, silny ucisk jest kluczowy.

Test stabilności: Jak sprawdzić, czy kask nie będzie "latał" przy wyższych prędkościach?

Po teście "chomika" czas na sprawdzenie stabilności kasku w ruchu. Wykonaj następujące kroki:

• Ruchy głową na boki: Energicznie poruszaj głową na boki, tak jakbyś chciał sprawdzić, czy coś jest za Tobą. Kask nie powinien się przy tym przesuwać ani obracać. Powinien stanowić integralną część Twojej głowy, "drugą skórę".
• Ruchy głową góra-dół: Następnie wykonaj energiczne ruchy głową w górę i w dół. Podobnie jak wcześniej, kask nie może mieć luzów ani się podnosić.
• Próba poruszania kaskiem za szczękę: Chwyć kask za szczękę (lub dolną krawędź, jeśli to kask otwarty) i spróbuj poruszyć nim na boki oraz w górę i w dół. Kask nie powinien mieć żadnych luzów. Co więcej, skóra na Twoim czole powinna poruszać się razem z kaskiem. Jeśli kask przesuwa się niezależnie od skóry, jest za duży.

Test zdejmowania: Prosty sposób, by upewnić się, że kask zostanie na głowie podczas wypadku

Ten test jest prosty, ale niezwykle ważny. Po zapięciu kasku, spróbuj go ściągnąć z głowy, ciągnąc go od tyłu do przodu. Nie powinno to być możliwe. Jeśli kask zsuwa się z głowy, nawet przy zapiętych paskach, to ewidentny sygnał, że jest za duży i nie zapewni Ci ochrony w razie wypadku. To test, który często pomija się w pośpiechu, a może on uratować życie.

Dopasowanie kasków: Różnice w zależności od typu

Choć ogólne zasady dopasowania kasku są uniwersalne, to jednak różne typy kasków mają swoje specyficzne niuanse, na które warto zwrócić uwagę. Każdy z nich ma inną konstrukcję, co wpływa na to, jak powinien leżeć na głowie.

Kask integralny: Jak znaleźć idealną równowagę między ciasnotą a komfortem?

Kask integralny, czyli ten z pełną skorupą, zakrywającą całą głowę i szczękę, wymaga idealnego dopasowania na całej powierzchni. Powinien równomiernie uciskać głowę, bez żadnych punktowych ucisków, ale jednocześnie bardzo mocno na policzkach. To właśnie w kasku integralnym najbardziej odczujesz początkową "ciasnotę", która jest pożądana. Upewnij się, że nie ma żadnych luzów w okolicach skroni, czoła czy potylicy. To musi być jednolita, ochronna "bańka" wokół Twojej głowy.

Kask szczękowy: Na co zwrócić uwagę, by szczęka nie stała się słabym punktem?

Kaski szczękowe, dzięki podnoszonej szczęce, oferują dużą wygodę, ale ich dopasowanie wymaga szczególnej uwagi. Oprócz standardowych testów, musisz sprawdzić, czy część szczękowa nie ma luzów. Zarówno w pozycji zamkniętej, jak i otwartej, szczęka nie może "latać" ani się chybotać. Sprawdź mechanizm blokujący musi działać pewnie. Pamiętaj, że choć szczęka jest ruchoma, w pozycji zamkniętej musi stanowić równie solidną ochronę jak w kasku integralnym. Zwróć uwagę na to, czy po zamknięciu szczęki kask nadal leży stabilnie i nie zmienia swojego położenia na głowie.

Kask otwarty: Jak uniknąć efektu "grzybka" i zapewnić stabilność?

Kaski otwarte, często wybierane ze względu na styl i wentylację, wymagają szczególnej uwagi w kwestii stabilności. Mimo braku części szczękowej, kask musi bardzo pewnie leżeć na głowie i nie przesuwać się do tyłu. Częstym problemem jest efekt "grzybka", gdy kask jest za duży i wygląda nieproporcjonalnie do głowy. Skup się na tym, aby kask był ciasno dopasowany na skroniach i potylicy. Wykonaj energiczne ruchy głową kask nie może się podnosić ani zsuwać. Paski zapięcia muszą być mocno napięte, aby zapewnić maksymalną stabilność.

Najczęstsze błędy przy wyborze kasku i jak ich unikać

Jako Hubert Kołodziej, widziałem już wiele błędów popełnianych przez motocyklistów podczas zakupu kasku. Chcę, abyś Ty ich uniknął. Pamiętaj, że chodzi o Twoje bezpieczeństwo.

Błąd nr 1: Kupowanie kasku "na zapas" lub sugerowanie się rozmiarem kolegi

To chyba najpoważniejszy i najczęściej popełniany błąd. Wielu kierowców kupuje kask, który jest "wygodny od razu", myśląc, że "przecież wyściółka się ubije, więc będzie idealnie". To błędne myślenie! Jak już wspomniałem, kask musi być początkowo ciasny. Kupowanie za luźnego kasku z myślą o przyszłym "ubiciu się" to proszenie się o kłopoty po krótkim czasie stanie się on jeszcze luźniejszy i niebezpieczny. Dodatkowo, nigdy nie sugeruj się rozmiarem kasku swojego kolegi ani rozmiarem swojego starego kasku. Każdy producent ma inne tabele rozmiarów i, co ważniejsze, różne kształty skorup. To, że Twój stary kask miał rozmiar M, nie oznacza, że nowy kask innej marki też będzie M. Zawsze mierz i testuj indywidualnie.

Błąd nr 2: Ignorowanie bólu czym jest punktowy ucisk i jak go rozpoznać?

Jest zasadnicza różnica między pożądanym, równomiernym uciskiem (zwłaszcza na policzkach) a niebezpiecznym, punktowym uciskiem. Punktowy ucisk to ból odczuwany w konkretnym miejscu, np. na czole, skroniach czy potylicy. To sygnał, że kształt kasku nie pasuje do kształtu Twojej głowy, nawet jeśli obwód jest prawidłowy. Niestety, punktowy ucisk nie zniknie z czasem. Wyściółka może się nieco ubić, ale twarda skorupa kasku pozostanie niezmieniona. Ignorowanie takiego bólu prowadzi do dyskomfortu, rozpraszania uwagi i, w skrajnych przypadkach, do poważnych bólów głowy podczas dłuższych tras. Jeśli czujesz punktowy ucisk, ten kask po prostu nie jest dla Ciebie.

Błąd nr 3: Zakup online bez planu B (i bez wcześniejszej przymiarki)

W dobie zakupów online łatwo jest kliknąć i zamówić kask z dostawą do domu. Jednak zakup kasku bez wcześniejszej przymiarki w sklepie stacjonarnym to bardzo ryzykowne posunięcie. Nawet jeśli znasz swój obwód głowy i sprawdziłeś tabelę rozmiarów, nie masz pewności, jak kask będzie leżał na Twojej głowie pod kątem kształtu i rzeczywistego dopasowania. Różnice między producentami są zbyt duże. Moja rada: jeśli musisz kupić kask online, najpierw odwiedź sklep stacjonarny, przymierz kilka modeli, upewnij się co do rozmiaru i kształtu, a dopiero potem zdecyduj się na zakup. To inwestycja w Twoje bezpieczeństwo, nie warto na niej oszczędzać czasu.

Jeździsz w okularach? Sprawdź, na co zwrócić uwagę w konstrukcji kasku

Dla osób noszących okulary, wybór kasku może być nieco bardziej skomplikowany. Standardowe kaski mogą uciskać zauszniki okularów, powodując dyskomfort, a nawet ból. Na szczęście, wielu producentów (takich jak HJC, Scorpion czy Shoei) pomyślało o tym problemie i stosuje specjalne wycięcia w wyściółce policzkowej. Te rowki są zaprojektowane tak, aby zauszniki okularów swobodnie się w nich mieściły, eliminując ucisk. Podczas przymiarki, zawsze załóż swoje okulary i sprawdź, czy nie czujesz żadnego dyskomfortu. To mała rzecz, ale znacząco wpływa na komfort długiej jazdy.

Twój nowy kask jest już w domu co dalej?

Gratulacje! Masz już swój idealnie dopasowany kask. Ale to nie koniec Twojej drogi. Pamiętaj, że kask to sprzęt, który wymaga uwagi również po zakupie. Odpowiednie użytkowanie i konserwacja to klucz do jego długowieczności i utrzymania maksymalnego poziomu bezpieczeństwa.

Jak długo trwa okres "docierania" kasku i kiedy luz jest już zbyt duży?

Jak już wspomniałem, nowy kask potrzebuje czasu, aby się "dotrzeć" i dopasować do kształtu Twojej głowy. Ten proces trwa zazwyczaj kilkanaście godzin użytkowania. W tym czasie wyściółka wewnętrzna, zwłaszcza w okolicach policzków i skroni, ubije się, a kask stanie się bardziej komfortowy. Pamiętaj, że ten luz jest pożądany, ale musi mieścić się w rozsądnych granicach. Kiedy luz jest już zbyt duży? Jeśli kask zaczyna się przesuwać na głowie podczas energicznych ruchów, jeśli test "chomika" już nie działa, a skóra na czole nie porusza się razem z kaskiem to sygnał, że kask stał się za luźny i przestaje spełniać swoje funkcje ochronne. W takim przypadku należy rozważyć jego wymianę.

Przeczytaj również: Kominiarka motocyklowa na lato: Jak wybrać chłodny komfort?

Kiedy należy bezwzględnie wymienić kask na nowy? (Nie tylko po wypadku!)

Wielu motocyklistów myśli, że kask wymienia się tylko po poważnym wypadku. To błąd! Istnieje kilka kluczowych sytuacji, które wymagają natychmiastowej wymiany kasku, nawet jeśli na pierwszy rzut oka wydaje się być w porządku:

• Po każdym uderzeniu: Nawet jeśli kask upadł z niewielkiej wysokości na twardą powierzchnię, lub co gorsza, brał udział w wypadku (nawet pozornie niegroźnym), należy go wymienić. Wewnętrzna skorupa EPS, która absorbuje energię, mogła zostać uszkodzona, nawet jeśli nie widać tego z zewnątrz. To jednorazowy element ochronny.
• Po upływie określonego czasu użytkowania: Producenci zalecają wymianę kasku co 5-7 lat od daty produkcji (nie zakupu!), nawet jeśli nie brał udziału w żadnym wypadku. Materiały, z których jest wykonany (żywice, kleje, pianki), z czasem ulegają degradacji pod wpływem promieni UV, potu, zmian temperatury i wilgotności. Ich właściwości ochronne maleją.
• Gdy staje się zbyt luźny: Jeśli po okresie "docierania" kask staje się zbyt luźny i nie zapewnia już stabilnego dopasowania, jak opisałem powyżej, jego zdolność do ochrony drastycznie spada. To sygnał, że nadszedł czas na nowy egzemplarz.
• Widoczne uszkodzenia: Pęknięcia skorupy, uszkodzenia wizjera, luźne elementy zapięcia czy zużyta wyściółka wszystkie te sygnały świadczą o tym, że kask nie jest już bezpieczny.